DERS KİTAPLARI İLE EĞİTİM ARAÇLARININ İNCELENMESİ VE DEĞERLENDİRİLMESİNE İLİŞKİN YÖNERGE

 

Tebliğler Dergisi

: EKİM 2006/2589

 

DİKKAT (!) Bu Yönerge, HAZİRAN 2007 tarihli ve 2597 sayılı Tebliğler Dergisi'nde yayımlanan '' MEB Ders Kitapları ile Eğitim Araçlarının İncelenmesi ve Değerlendirilmesine İlişkin Yönerge''nin 32'nci maddesiyle yürürlükten kaldırılmıştır.

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç

Madde 1- Bu Yönergenin amacı, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı örgün ve yaygın eğitim kurumlarında kullanılacak ders kitabı, temel ders kitabı, öğrenci çalışma kitabı, öğretmen kılavuz kitabı, bilgi iş ve işlem yapraklarının nitelikleri, hazırlanması, incelenmesi ve değerlendirilmesi ile diğer eğitim araçlarının incelenmesi ve değerlendirilmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

Madde 2- Bu Yönerge, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı örgün ve yaygın eğitim kurumlarında kullanılacak ders kitabı, temel ders kitabı, öğrenci çalışma kitabı, öğretmen kılavuz kitabı, bilgi iş ve işlem yapraklarının nitelikleri, hazırlanması, incelenmesi ve değerlendirilmesi ile diğer eğitim araçlarının incelenmesi ve değerlendirilmesine ilişkin usul ve esasları kapsar.

Dayanak

Madde 3- Bu Yönerge, 29/5/1995 tarihli ve 22297 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları ve Eğitim Araçları Yönetmeliğine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

Madde 4- Bu Yönergede geçen;

a) Bakanlık: Millî Eğitim Bakanlığını,

b) Başkanlık: Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığını,

c) Kurul: Talim ve Terbiye Kurulunu,

d) Daire Başkanlığı: Yayımlar Dairesi Başkanlığını,

e) Birim: Okul ve kurumlarda okutulan derslere ait öğretim programı, ders kitabı ve eğitim aracını hazırlayan ilgili birimlerini,

f) Döner Sermaye: Daire Başkanlığına bağlı Devlet Kitapları Döner Sermayesi Müdürlüğünü,

g) Yönetmelik: Millî Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları ve Eğitim Araçları Yönetmeliğini,

h) Başvuru sahibi: Özel veya tüzel kişileri,

i) İnceleme Komisyonu: Birimlerde ders kitapları ve eğitim araçlarını incelemek üzere kurulan komisyonu,

j) İhtisas Komisyonu: Belirli puan almış baskıya hazır nüsha ile raporlarını incelemek ve değerlendirmek üzere Başkanlık bünyesinde kurulan komisyonu,

k) Komisyon Başkanı: Başkanlıkta ve birimde kurulan her komisyonun başkanını,

l) Alan Uzmanı: Kitabıyla ilgili alanda bir yüksek öğretim kurumundan mezun olmuş veya bu alanda daha önce yayımlanmış ders kitabı olan kişiyi,

m) İnceletme Ücreti: Ders kitapları ve eğitim araçlarının incelenmesi ve değerlendirilmesi için Yönetmelikte belirtilen miktarda Döner Sermaye hesabına başvuru sahibi tarafından yatırılan ücreti,

n) İnceleme Ücreti: Döner Sermaye hesabından, ders kitabı ile diğer eğitim araçlarının incelenmesi ve inceleme raporlarının değerlendirilmesinde ön inceleme, inceleme ve ihtisas komisyonlarında görev alanlara çalışma saatleri dışında ödenen ücret tutarını

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Ders Kitaplarının Nitelikleri ve Hazırlanması

Ders Kitaplarının Nitelikleri

Madde 5- Ders kitapları, Yönetmelikte belirtilenlerle birlikte aşağıdaki nitelikleri taşır:

Ders Kitapları;

a) Öğrencileri; millî, ahlaki, insani, manevi ve kültürel değerler bakımından besleyen; demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti olan Türkiye Cumhuriyeti'ne karşı görev ve sorumluluklarını yerine getirmede yol gösteren ve bu değerlerle ilgili ders konularını sevdiren okuma metinlerini içerir.

b) Türk Millî Eğitiminin genel amaçları ve temel ilkeleri ile kitabın hitap ettiği eğitim kurumunun amaçlarına uygun olur.

c) Atatürk İlke ve İnkılapları ile ilgili konulara, öğretim programlarına ve Kurulca alınan kararlara uygun olur.

d) Demokrasi ve insan hakları ile kültürel ve evrensel değerleri kapsar.

e) Bilginin nasıl üretileceğine ilişkin vurgu yapar.

f) Bilişim teknolojisinin etkin ve verimli kullanımını teşvik eder.

g) Öğretim programının kazandırmayı amaçladığı değer, tutum ve yeterlikleri kapsar. Türk toplumunun sosyal, ahlaki, kültürel ve tarihî değerlerini geliştirerek yaşatır.

h) Ön yargı ve normatif önermelerden uzak olarak konuyla ilgili farklı bakış açıları içerir.

i) Kişi, kurum ve kuruluşları yıpratıcı unsurları taşımaz.

j) Her türlü etkinlikte öğretmenin rehberliğinde öğrenciyi merkeze alır.

k) Konuların hazırlanması ve düzenlenmesinde öğrencilerin ilgi, yetenek ve ihtiyaçları göz önünde bulundurulur.

Ders Kitaplarının Hazırlanması

Madde 6- Bakanlık ve özel kesim tarafından hazırlanacak ders kitabı, temel ders kitabı, alan uzmanı/uzmanları, editör, dil uzmanı, görsel tasarımcı, ölçme-değerlendirme uzmanı, program geliştirme uzmanı, rehberlik veya gelişim uzmanlarından oluşan ekipçe;

a) İçerik,

b) Dil, Anlatım ve Üslup,

c) Öğrenme ve Öğretme,

d) Teknik, Tasarım ve Düzenleme

yönlerinden aşağıdaki hususlara göre hazırlanır:

a) İçerik

1) Dersin öğretim programını kapsayacak şekilde düzenlenir. Dersin kazanımlarının tümünün işe koşulup koşulmadığına dikkat edilir. Kazanımların ve yeterliklerin bire bir aynı ifadeyle kitapta yer alması beklenilmez. Kazanımlara dolaylı olarak yer verilmesi, tüm kitapların homojen bir yapıya bürünmemesi açısından önemlidir. Ancak Türkçe ders kitabının okuma metinlerinden oluşması esas olduğundan, bu hususlar öğretmen kılavuz kitabında yer almaz.

2) Konular ve üniteler, sınıf seviyesine göre günlük hayatla bağlantılı ve uygulamalı olarak ele alınır.

3) Konular ve üniteler; problemleri belirtme, inceleme ve gözlem yolu ile gerekli deneyleri yapma, deneylerden sonuç çıkarma ve bu sonuçları kontrol ederek bilimsel düşünme yöntemini güçlendirecek şekilde işlenir.

4) Dersin özelliğine göre ünite, bölüm ve konular arasında hacim bakımından programında belirtildiği şekilde uygun bir denge kurulur.

5) Kazandırılacak bilgi, beceri, tavır ve tutumlar ile değerler sınıf seviyesine uygun kavram ve örneklerden hareket edilerek verilir.

6) Konuların işlenişinde, aynı sınıfta okutulan diğer derslerle olan ilişkisi göz önünde bulundurulur. Ayrıca bir önceki sınıfın konularıyla bilgi, kavram, ilke ve beceri bakımından bağlantısı kurulur ve bir üst sınıfla ilgili hazırlayıcı açıklamalara yer verilir.

7) Konular, öğretime yardımcı unsurlarla desteklenerek anlaşılır hâle getirilir.

8) Dersin özelliğine göre yeri geldiğinde deyimler, atasözleri, destanlar, türküler, resimler, fotoğraflar, minyatürler ve benzeri kaynaklar kültürümüzün gelişmesini ve devamlılığını sağlayacak şekilde işlenir.

9) Gereksiz bilgi ve ayrıntıya yer verilmez.

10) Konular öğrenciyi sorgulama, araştırma, inceleme ve başka kaynaklara yönlendirmeye teşvik edecek şekilde işlenir.

11) İstatistiki ve bilimsel bilgiler güncellenmiş olarak verilir.

12) Konuların işlenişinde, yakından uzağa, basitten karmaşığa, kolaydan zora ve somuttan soyuta giden bir yöntem izlenir.

13) Öğrencilerin, kitaptan verimli şekilde yararlanmalarını sağlayacak unsurlara yer verilir.

14) Metni açıklamak, pekiştirmek veya yorumlamak için kullanılan görsel unsurlar metinle uyumlu olacak biçimde verilir.

b) Dil, Anlatım ve Üslup

1) Yaşayan Türkçe doğru, güzel ve etkili kullanılır.

2) Türkçeleşmiş kelimeler, yaşayan Türkçenin bir parçası olarak değerlendirilir.

3) Öğrencilerin seviyelerine uygun yeni kelimeleri öğrenmelerine fırsat veren zengin ve akıcı Türkçenin kullanılmasına özen gösterilir.

4) Cümleler, öğrencinin zihnindeki bilgilerin yapılandırılmasına yönelik olarak kurulur.

5) Paragraf düzenleme kurallarına uyulur ve paragraflar arasındaki anlam ve mantık ilişkisine dikkat edilir.

6) Cümle uzunlukları, sınıf seviyesine uygun olarak düzenlenir.

7) Türkçenin kullanımında, baskıya hazır nüshanın teslim tarihindeki Türk Dil Kurumunun son yayımladığı Türkçe Sözlük ve Yazım Kılavuzu esas alınır. Baskıya hazır nüshanın inceleme sürecinde Yazım Kılavuzu'nda yapılan değişiklikler eserin değerlendirilmesinde dikkate alınmaz. Ancak değişikliklerin yansıtılması başvuru sahibinden istenir.

8) Konular işlenirken doğru, açık, anlaşılır bir dil ve anlatım kullanılır.

9) Kelimeler, nüanslara dikkat edilerek titizlikle seçilir.

10) Metinlerde akıcılık, mantık dokusu ve fikir bütünlüğü sağlanır.

11) İlköğretimin ilk üç sınıfında soyut kavramların kullanılmasından kaçınılır.

c) Öğrenme, Öğretme ve Ölçme-Değerlendirme

1) Konular, öğrencileri muhakemeye, bağımsız ve yaratıcı düşünmeye, kıyaslamaya ve edinilen bilgilerden hareketle sonuçlar çıkarmaya yöneltecek şekilde işlenir.

2) Konularla ilgili hazırlık çalışmalarının öğrenciyi düşünmeye ve araştırmaya yöneltecek nitelikte olmasına dikkat edilir.

3) Öğrencinin yeni bilgileri ezberlemesi değil, zihninde yapılandırması hedeflenir.

4) Öğrenme yöntemleri ve stratejileri dikkate alınır ve üst düzey (metakognitif) düşünme becerileri geliştirilir.

5) Konular, programın ilgili temel becerileri ile alt becerilerini kazandıracak şekilde düzenlenir ve öğrencinin etkin rol almasına imkân verecek biçimde işlenir.

6) Değerlendirmeye ilişkin unsurlar, ölçme-değerlendirme ilke ve teknikleri dikkate alınarak düzenlenir.

7) Her ünite veya bölümün sonunda öğrenciye konularla ilgili bilgi, beceri, değer, tutum ve yeterliklerin kazandırılıp kazandırılmadığını ölçmeye yarayan değerlendirme sorularına yer verilir.

8) Çoktan seçmeli, doğru-yanlış, boşluk doldurma, eşleştirme, yazılı yoklama ve benzeri sonuç değerlendirme teknikleri ile ürün dosyası (portfolyo) değerlendirme, performans değerlendirme, gözlem formu gibi süreç değerlendirme tekniklerine yer verilir.

d) Teknik, Tasarım ve Düzenleme

1) Sayfa tasarımlarında resim, fotoğraf, grafik, şema, plan, harita ve benzeri görsel unsurların yerleştirilmesinde görsel algının yanı sıra, bunların eğiticilik ve öğreticilik niteliğine de önem verilir.

2) Görsel unsur, öğrencilerin gelişim basamaklarına uygun; görsel algı yönünden ise renk uyumuna dikkat edilerek açık, temiz ve net bir baskıyla hazırlanır.

3) Her türlü yazı, resim, fotoğraf ve benzeri materyallerden telif hakları gözetilerek alıntı yapılabilir.

4)  Konuların daha iyi öğrenilebilmesi için açıklayıcı, tamamlayıcı ve eğitici nitelikteki öğretime yardımcı (harita, kroki, fotoğraf, şema, grafik, resim vb.) görsel unsurlara yeterince yer verilir.

5) Kitaplarda yer alan başlıklar sistematik biçimde düzenlenir ve ikonografik bir sistem oluşturulur.

6) Kitaplarda yer alacak Türk bayrağı, "Türk Bayrağı Kanunu" ve "Türk Bayrağı Tüzüğü"ne uygun olarak verilir.

7) Kitap kapaklarında aşağıdaki hususlara yer verilir:

Ön kapakta; kitabın adı, okul türü, sınıfı, başvuru sahibinin adı, varsa pedagojik açıdan uygun bulunan amblemi ve dersin özelliğini yansıtan kapak düzeni,

İç kapağın ön yüzünde; kitabın adı, okul türü, sınıfı, yazarı /yazarların adı ve soyadı (varsa akademik unvanı), başvuru sahibinin adı veya adresi varsa pedagojik açıdan uygun bulunan amblemi,

İç kapağın arka yüzünde; yazar/yazarların dışındaki kitabı hazırlayanların adı ve soyadı,

Arka kapakta sınıf seviyesi dikkate alınarak sağlık, beslenme, trafik ve çevre ile ilgili yazılı ve görsel tasarımlar

yer alır.

İkinci yaprak ve devamında; ilköğretimin 1 inci, 2 nci ve 3 üncü sınıflarına ait kitaplarda, yaprağın ön yüzünde Türk bayrağı ile birlikte İstiklâl Marşı'nın ilk iki kıtası; yaprağın arka yüzünde Öğrenci Andı; üçüncü yaprağın ön yüzünde Atatürk'ün resmi ve resminin alt kısmında "Mustafa Kemal Atatürk" yazısı bulunur. İçindekiler (ilgili sınıf için ön görülen puntoda olup) en çok beş sayfayı geçmemelidir.

İlköğretimin 4' üncü, 5' inci, 6' ncı, 7' nci ve 8' inci sınıflar ile örgün ve yaygın eğitim kurumlarına ait kitaplarda; ikinci yaprağın ön yüzünde Türk bayrağı ile İstiklâl Marşı; yaprağın arka yüzünde Atatürk'ün Gençliğe Hitabesi, üçüncü yaprağın ön yüzünde, Atatürk resmi ve resminin alt kısmında "Mustafa Kemal Atatürk" yazısı bulunur. İçindekiler (ilgili sınıf için ön görülen puntoda olup) en çok beş sayfayı geçmemelidir.

Diğer yapraklarda metin kısımlarının başlıkları dışında kalan bölümlerinde (resim altı yazıları, dipnotlar ve benzeri kullanılan yazılar hariç) ilköğretim 1' inci sınıflar için (20), 2' nci sınıflar için (18), 3 üncü sınıflar için (14), 4 üncü sınıflar için (12), 5 inci sınıflar için (11), daha üst sınıflar için ise (10) puntodan daha küçük harfler kullanılmaz.

Yaygın eğitim kurumları için yazılan kitaplarda punto büyüklükleri, yukarıdaki ölçüler ile kursiyerlerin eğitim ve yaş durumları dikkate alınarak belirlenir.

Metinlerin aralarında paragraf boşluğu bulunmayan 100 mm' lik kısmında, ilköğretim 1' inci sınıflar için (10), 2' nci sınıflar için (14), 3 üncü sınıflar için (18), 4 üncü ve 5 inci sınıflar için (20), altıncı ve daha üst sınıflar için (22) den fazla satır bulunmaz.

Yaygın eğitim kurumları için yazılan kitaplardaki satır aralıkları, yukarıdaki ölçüler ile kursiyerlerin eğitim ve yaş durumları dikkate alınarak belirlenir.

Dipnotlar bölüm veya ünite sonlarında verilir.

İlköğretim Türkçe, Ortaöğretim Dil ve Anlatım ile Türk Edebiyatı derslerinde; eserin hazırlanmasında kullanılan orijinal metinler, başvuru esnasında baskıya hazır nüsha ile Daire Başkanlığına teslim edilir.

Ders kitaplarının son bölümünde yer alan yapraklarda sözlük, kronoloji (Sosyal Bilgiler- Tarih kitaplarında) ve kaynakça yer alır.

Türk Edebiyatı kitabında edebiyat terimleri sözlüğü bulunur. Ancak öğrencilere sözlük kullanma alışkanlığı kazandırmak ve farklı sözlüklere yönlendirmek için Türkçe, Dil ve Anlatım ile Türk Edebiyatı ders kitaplarında sözlük bölümüne yer verilmez.

Sosyal Bilgiler, Hayat Bilgisi, Dil ve Anlatım, Türk Edebiyatı, Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük ile Tarih ve Coğrafya kitaplarında Türkiye haritası,

Türkçe, Sosyal Bilgiler, Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük, Dil ve Anlatım, Türk Edebiyatı, Türk Lehçeleri, Tarih, Genel Türk Tarihi ve Osmanlı Tarihi kitaplarında Türk dünyası haritası

yer alır.

Yabancı dil ders kitapları; dinleme becerisini kazandırmaya yönelik kaset, CD, VCD gibi ek materyallerle birlikte takım hâlinde hazırlanır, incelenir ve değerlendirilir. Bu materyaller Yönergenin 27'nci maddesinde belirtilen esaslara göre incelenir.

Takım hâlinde hazırlanması gereken diğer ders kitapları, ilgili dersin öğretim programına ait Kurul Kararında belirtilir.

Öğrenci Çalışma Kitabının Hazırlanması

Madde 7- Öğrenci çalışma kitabında;

a) Öğretim programlarında yer alan amaçlar doğrultusunda öğrencilere bilgi ve beceri kazandırılmasında yardımcı olacak, öğrenmeyi pekiştirecek unsurlara yer verilir.

b) Öğrenmeyi kolaylaştırmak amacıyla öğrencinin ilgisini çeken çeşitli örnekler bulunur.

c) Konularla ilgili öğrenmeyi destekleyici ve günlük hayatla ilgisini kurabileceği çalışmalara ağırlık verilir.

d) Dersin özelliğine göre her konu işlendikten sonra o konuda amaçlanan bilgi, beceri, değer ve tutumların kazandırılıp kazandırılmadığını ölçen çalışmalara ve değerlendirmelere yer verilir.

e) Konular, öğrencinin öğrenmesini kolaylaştıracak ve ilgisini çekecek görsell ögelerle (grafik, şekil, resim, fotoğraf, harita, karikatür gibi) desteklenir.

f) Öğrencilerin yeteneklerini geliştirmede yardımcı olacak çeşitli örnek, alıştırma, işlenen konular ve ünitelerle ilgili internet adresleri ve okuma kaynaklarına yer verilir.

g) Dersin özelliğine göre uygulama ve işlem sonucunun yazılacağı çizelgelere, bilgi ve veri tablolarına, şekil, grafik, kroki, şablon, harita, plan, resim, levha, fotoğraf ve benzeri öğretime yardımcı unsurlara; bazı ünite konularında kullanılmak üzere video kaseti, ses kaseti, slayt, CD, DVD, VCD, disket ve benzeri öğretimi destekleyici materyallere yer verilebilir.

h) Dersin özelliğine göre soru-cevap, doğru-yanlış, çoktan seçmeli, eşleştirme, boşluk doldurma, bireysel ve grup çalışmaları, canlandırma, tablo tamamlama, cümle tamamlama gibi yöntem, teknik ve etkinliklere de yer verilir.

Öğretmen Kılavuz Kitabının Hazırlanması

Madde 8- Öğretmen kılavuz kitabında;

a) Konuların işlenişinde ulaşılmak istenen hedefler belirtilir.

b)Öğretim programlarında yer alan amaç ve açıklamalar doğrultusunda öğrencilere bilgi, beceri, anlayış ve tutumların kazandırılmasında öğretmene yardımcı olacak ve öğretmeyi kolaylaştıracak açıklayıcı bilgiler yer alır.

c) Öğretmeyi ve öğrenmeyi kolaylaştırmak amacıyla ilgi çekici değişik örnek ve uygulamalar yer alır.

d) Bilgi, beceri, tavır ve tutumlar ile değerlerin öğrencilere kazandırılabilmesi için kullanılabilecek araç-gereçle birlikte öğretim yöntem ve tekniklerine yer verilir.

Buna göre;

1) Konu ile ilgili zaman analizine ve konunun işleniş planına,

2) Öğretmenin konu ile ilgili yapacağı ön hazırlıklara,

3) Konuya girerken daha önce işlenen konularla ilişkisini sağlayacak ve öğrencinin ilgisini çekecek hatırlatmalara, sorulara ve benzeri unsurlara,

4) Ders kitabında yer alan ve açıklama gerektiren şekil, şema, çizelge ve benzeri öğretime yardımcı unsurlara

yer verilir.

e) Öğrencilerin gelişim farklılıkları dikkate alınarak seviye gruplarına göre hangi hususların vurgulanması gerektiği belirtilir.

f) Konular işlenirken yeri geldikçe;

1) Diğer derslerle bağlantı kurulur.

2) Konuların günlük hayatla ilgisini kurmak için örneklere yer verilir.

g) Dersin özelliğine göre konu işlendikten sonra bu konuda amaçlanan bilgi, beceri , tavır ve tutumlar ile değerlerin kazandırılıp kazandırılmadığını anlamak için bunları değerlendiren yeterli sayıda örnek soru yer alır. Öğrencilerin cevaplandıramadığı soruların özelliğine göre ne yapılacağı konusunda öğretmene yol gösteren alternatif değerlendirme çalışmalarına yer verilir.

h) Öğrencileri araştırmaya, bilgi ve teknoloji üretmeye yöneltecek ödev, proje ve benzeri çalışmalara yer verilir.

ı) Dersin özelliğine göre öğrencilerde, standartlara uygun, ucuz, kaliteli mal ve hizmet üretme, kullanma ve geliştirme bilinci ve alışkanlıkları kazandıracak çalışmalara yer verilir.

i) Konuların sonunda, verilen kavramlarla ilgili sözlük bulunur.

j) Öğretmene konu ile ilgili ayrıntılı bilgi elde edebileceği kaynaklara yer verilir.

k) Dersin özelliğine göre inceleme, gezi, gözlem, deney ve uygulamalarla ilgili yapılacak ön hazırlıklara, alınacak sağlık ve güvenlik tedbirlerine, izlenecek iş ve işlem basamaklarına, zaman ve malzeme tasarrufu bakımından uyarılara, her işlem basamağında öğrencilerle öğretmenin kuracağı iletişime, sonuca ulaşmak açısından önemli yönlendirici tedbirlere ve hangi unsurların özellikle irdeleneceğiyle ilgili bilgilere yer verilir.

l) Öğretmen kılavuz kitabının başında, sonunda veya ünite/ tema başlarında ait olduğu dersin ünitelendirilmiş yıllık plan taslağı; Türkçe dersi için kazanımların metinlere/temalara dağılım plan taslağı verilir.

Türkçe dersinin dinleme/ izleme öğrenme alanına yönelik kazanımları gerçekleştirmek üzere öğretmen kılavuz kitabında yer alan dinleme metinlerinin doğru, güzel ve etkili Türkçe ile seslendirildiği kaset, CD, VCD gibi materyaller öğretmen kılavuz kitabı ekinde verilir. Bu materyaller bu Yönergenin 27'nci maddesinde belirtilen esaslara göre incelenir.

 
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Baskıya Hazır Nüshanın Başvurusu

Başvuru ve İstenecek Belgeler

Madde 9- Başvurularda, Daire Başkanlığına teslim edilmek üzere, her ders kitabı için aşağıdaki belgeler istenir:

a) Dilekçe

b) Biri renkli diğeri siyah beyaz olmak üzere iki adet baskıya hazır nüsha

c) Ders kitabını hazırlayan yazar /yazarların fotoğraflı öz geçmişleri ve diploma örnekleri

d) Editör, dil uzmanı, görsel tasarımcı, program geliştirme uzmanı, ölçme değerlendirme uzmanı, rehberlik ve gelişim uzmanlarının öz geçmişleri ve diploma örnekleri

e) Eserin inceleme ücretinin, Döner Sermaye hesabına yatırıldığına dair banka dekontu.

 

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Baskıya Hazır Nüshanın Ön İncelemesi

Ön İnceleme

Madde 10- Daire Başkanlığı bünyesinde üç kişiden oluşturulacak Ön İnceleme Komisyonu, baskıya hazır nüshaları başvuru sırasına göre aşağıdaki hususlara uygunluğu yönünden inceler ve değerlendirir:

a) Başvuruların, usul ve şekil yönünden Yönetmelik ve Yönerge hükümlerine göre yapılıp yapılmadığına,

b) İnceleme ücretinin tam yatırılıp yatırılmadığına,

c) Forma sayısına uygun olup olmadığına (7 sayfa ve altındaki sayfalar forma olarak hesaplanmaz, kapaklar formaya dâhil edilmez),

d) Sınıf seviyesi için belirlenen punto büyüklüklerine uyup uymadığına,

e) Baskıya hazır nüshaların ikisinin de aynı olup olmadığına,

f) Kitabın başında ve sonunda yer alması gerekenlerin bulunup bulunmadığına,

g) Baskıya hazır nüshanın; yazar/yazarlar, editör, dil uzmanı, görsel tasarımcı, ölçme-değerlendirme uzmanı, program geliştirme uzmanı ile rehberlik veya gelişim uzmanlarından oluşan ekip tarafından hazırlanıp hazırlanmadığına, ayrıca belirtilen uzmanların “Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim Kurumlarına Öğretmen Olarak Atanacakların Atamalarına Esas Olan Alanlar ile Mezun Oldukları Yüksek Öğretim Programları ve Aylık Karşılığı Okutacakları Derslere İlişkin Esaslar” çerçevesinde alanlarından olup olmadığına, şayet yazar alandan değilse o alanda yayımlanmış ders kitabı bulunup bulunmadığına,

h) Takım hâlinde hazırlanması gereken baskıya hazır nüshaların bu hususa uyup uymadığına ayrıca Türkçe ve yabancı dil derslerine ait kaset, CD veya VCD gibi ek materyallerin bulunup bulunmadığına

bakılarak incelenir.

Bunlardan en az birine uyulmadığının tespiti hâlinde, baskıya hazır nüsha ilgilisine iade edilir. Ön incelemede uygun bulunan eserlere ön inceleme raporu hazırlanır ve eser kodlandırılır. Esere ait tüm kapaklar, dilekçeler, diploma örnekleri, yazar/yazarların fotoğraflı öz geçmişleri, eseri hazırlayanların öz geçmişleri ve ön inceleme raporu bir zarfa konulup mühürlenerek Daire Başkanlığında muhafaza edilir. Eser incelenmek üzere ilgili birime gönderilir. Mühürlü zarf, bu eserin inceleme sonucu, başvuru sahibine gönderileceği zaman Daire Başkanlığında ders kitabı olarak kabul edildiğinde ise Kurulda açılır. Düzeltme işlemlerinde de aynı yol izlenir.

İlgili birim, baskıya hazır nüshaları başvuru sırasına göre inceler. 

Ön İnceleme Süreleri

Madde 11- Ön inceleme komisyonunca ilgili Yönetmelik çerçevesinde; ders kitabı, öğrenci çalışma kitabı ve öğretmen kılavuz kitabının her biri için yapılacak inceleme süresi en çok birer saat; CD-ROM ve disketlerden üç formaya kadar olanlara 10 dakika, üç formadan fazla olanlara 15 dakika, basılı olmayan ek materyalin her biri için 10 dakika olup, ön inceleme başvuru sırasına göre en geç 10 gün içerisinde yapılır. Gerekli görülmesi hâlinde bu süre uzatılabilir.

 

BEŞİNCİ BÖLÜM

Görevler, Çalışma Usul ve Esasları

Birimin Görevleri

Madde 12- Birimin görevleri :

a) Ders kitapları ile diğer eğitim araç ve gerecinin incelenmesini sağlamak üzere inceleme komisyonları oluşturarak bu yolla kurulacak komisyonların verimli ve etkili çalışmasını sağlamak için gerekli tedbirleri almak

b) Bakanlıkça satın alınması veya imal edilmesi öngörülen eğitim araç ve gereçlerini, eğitime katkıları bakımından ve ekonomik yönden incelemek ve ilgilisine bildirmek

c) İlgili komisyonlar aracılığıyla görev alanı kapsamındaki ders kitaplarını inceleme ve değerlendirme görevini yürütmek ve çalışma sonuçlarını Daire başkanlığına bildirmek

d) Komisyon üyelerine ödenecek inceleme ücretleri ile ilgili iş ve işlemlerin yürütülmesini sağlamak

e) Komisyon üyeleri ve birim personelinin hizmet ile ilgili etkinliklerinin artırılmasına yönelik hizmet içi eğitim kursları, seminer, toplantı ve benzeri faaliyetleri yerine getirmek, personele görevlerinin özelliklerine uygun teknik donanımlı çalışma ortamları hazırlamak

f) Ders kitapları ve eğitim araçlarının incelenmesinde bu Yönergede belirtilmeyen hususlarda; Millî Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları ve Eğitim Araçları Yönetmeliği, bu Yönetmeliğe dayalı olarak çıkartılan mevzuat ile Makamdan alınacak “ONAY” çerçevesinde işlemler yürütülür.

İnceleme Usulleri

Madde 13- Birim, başvurusu yapılan her ders kitabı ve eğitim aracının incelenmesi için komisyon ya da komisyonlar oluşturur.

Komisyonlarda görev alacak başkan ve üyelerinin isim, unvan ve branşları görevlendirme emrinde yer alır ve görevlendirme emri ilgili komisyon başkanı ve üyelerine tebliğ edilir.

Ayrıca görevlendirme emrinde incelemenin toplam süresi ile mesai saatleri içinde mi yoksa dışında mı yapılacağı ve bunların süreleri ile benzeri hususlar belirtilir. İnceleme ücretleri Döner Sermaye tarafından ödenir.

İnceleme Komisyonlarının Oluşturulması

Madde 14- İlgili birimde dersin özelliği ve sınıf seviyesi dikkate alınarak öncelikle öğretmenlerden oluşan en az iki alan uzmanı, bir görsel tasarımcı ve bir dil uzmanı ile gerekli hâllerde ölçme-değerlendirme, program geliştirme, rehberlik, çocuk gelişimi ve/veya eğitim teknolojisi uzmanlarının da yer aldığı en az dört, en fazla dokuz uzmandan oluşan “inceleme komisyonu” kurulur. Komisyonda görev alacak alan uzmanlarının alanında en az beş yıl deneyimi bulunması gerekir.

İhtiyaç duyulması hâlinde komisyonlara diğer kamu kurum ve kuruluşları, üniversite ve özel kuruluşlardan da üye alınabilir.

Türkçe, Dil ve Anlatım, Türk Edebiyatı dersleri alanlarına giren incelemeler ile yabancı dil ders kitaplarında dil uzmanı görevlendirilmez, komisyonlar en az üç kişiden oluşabilir.

İhtisas Komisyonlarının Oluşturulması ve Çalışmaları

Madde 15- Başkanlığa bağlı Projeler ve İnceleme Dairesi bünyesinde ilgili alandan kurul uzmanı ve eğitim uzmanı ile gerekli hâllerde alan uzmanı, bir dil uzmanı, bir görsel tasarımcı ve akademisyenlerden oluşan ihtisas komisyonu oluşturulur. Komisyona ilgili Kurul üyesi rehberlik eder. İnceleme komisyonları tarafından 90 ve üzerinde puanla değerlendirilen baskıya hazır nüsha ve raporlarını inceler. Eserler, Projeler ve İnceleme Dairesi Başkanlığı tarafından inceleme raporları ve ihtisas komisyonu raporları ile birlikte Kurula sunulur. Gerekli görülmesi hâlinde ihtisas komisyonu başkanı da Kurulda hazır bulunur.

İnceleme ve ihtisas komisyonları, baskıya hazır nüshalardan başvurusu takım hâlinde hazırlananları Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (a) bendi ile Yönergenin 5,6,7 ve 8 inci maddeleri; sadece ders kitabı olarak hazırlananlar ise Yönetmeliğin 5 inci maddesinin (a) bendi ile Yönergenin 5 ve 6' ncı maddelerinde yer alan ölçütler doğrultusunda inceleyerek değerlendirir.

Komisyon Başkanlarının Görev ve Sorumlulukları

Madde 16- Komisyon başkanları Başkanlık ve ilgili birimler tarafından görevlendirilir. İnceleme ve ihtisas komisyonu başkanlarının görevleri şunlardır:

a) Başkanı bulundukları komisyonların düzenli ve verimli çalışmalarını sağlamak üzere gerekli tedbirleri almak.

b) Hizmetin öngörülen süre içerisinde tamamlanmasını sağlamak.

c) Komisyonun görevlerini sürdürmede ihtiyaç duyduğu araç-gereç, kaynak kitap vb. ile çalışma koşullarını yönetime bildirmek.

d) İstenildiğinde komisyonunun çalışmaları hususunda bağlı bulunduğu makama bilgi vermek.

Komisyon Üyelerinin Görev ve Sorumlulukları

Madde 17- Komisyon üyeleri Başkanlık ve ilgili birimler tarafından görevlendirilir. İnceleme ve ihtisas komisyonu üyelerinin görevleri şunlardır:

a) Ders kitapları ve diğer eğitim araç ve gereçlerini ilgili öğretim programı ile belirlenen inceleme ölçütleri doğrultusunda öğrenci seviyesine uygun olarak hazırlanıp hazırlanmadığını inceleyerek değerlendirmek

b) İncelemekle görevlendirildiği ders kitapları ve diğer eğitim araç- gerecini, Türk Millî Eğitiminin Genel Amaçları ve Temel İlkeleri doğrultusunda incelemek, değerlendirmek ve rapor hazırlamak

c) Kitaplarda yer alan öğretim teknik ve yöntemleri ile ölçme ve değerlendirme yöntemlerini güncellik, öğrenci seviyesine uygunluk ve eğitim uygulamaları ile tutarlılık yönlerinden incelemek ve değerlendirmek.

d) Gerektiğinde diğer ülkelere ait ders konularını, ünitelerini, bölümleri, ders kitaplarını ve öğretim programlarını incelemek

e) İncelediği eserle ilgili komisyon dışına bilgi, belge vermemek.

İnceleme İçin Ödenecek Azami Ücret

Madde 18- Ders kitabı ve ek materyalin incelenmesi için yatırılan ücretten, ön inceleme, inceleme ve ihtisas komisyonu üyelerine yasal kesintiler yapıldıktan sonra kalan miktarın en çok yüzde 65'i ödenir.

İnceleme ve ihtisas komisyonu üyelerine ücret ödemesi, inceleme ve değerlendirme raporlarının ilgili makama teslim edilmesinden sonra puantaja dayalı olarak yapılır.

İnceleme ücretinin hesaplanmasında her yıl Bütçe Kanunu ile Döner Sermayeli Kuruluşlar için belirlenen bir saatlik fazla çalışma karşılığı ödenecek ücret tutarı esas alınır. 

Baskıya Hazır Nüshaların İnceleme Süreleri

Madde 19- Baskıya hazır nüshaların incelemesinde görev alan inceleme komisyonu üyelerinin inceleme sürelerinin tespitinde forma sayısı esas alınır. Bir forma 16 sayfa olup incelenecek baskıya hazır nüshanın türüne göre esas alınacak inceleme süreleri aşağıda belirtilmiştir:

a) İlköğretim okullarına ait olanlardan;

1) 1, 2 ve 3 üncü sınıflara yönelik olanlarda, her forma için en çok 3,

2) 4 ve 5 inci sınıflara yönelik olanlarda, her forma için en çok 5,

3) 6, 7 ve 8 inci sınıflara yönelik olanlarda, her forma için en çok 6 saat,

b) Ortaöğretim ve yaygın eğitim kurumlarına ait olanlardan;

1) Sosyal içerikli kitaplarda her forma için en çok 6,

2) Fen ve matematik grubunda yer alan kitaplar, mesleki kitaplar ile yabancı dilde yazılmış kitaplarda her forma için en çok 7 saattir.

Süreye Uyulmaması

Madde 20- İncelemede görev verilen komisyon üyelerinden kabul edilebilir mazeretleri olmaksızın belirlenen süre içerisinde görevini yerine getirmeyenlere, ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda gerekli işlemler yapılır ve belirlenen süre dışında kalan çalışmaları için inceleme ücreti ödenmez.

Belirlenen inceleme sürelerinin kasıtlı olarak geçirilmesi ile bilimsel yetersizlik sebebiyle yanlış rapor düzenlenmesinden doğacak hukuki ve mali sorumluluk, incelemeyi yapan komisyon üyelerine aittir.

İnceletme Talebinden Vazgeçilmesi

Madde 21- İnceletme talebinden vazgeçilmesi hâlinde yapılacak işlemler;

a) Ön inceleme yapılmadan inceletme talebinden vazgeçilmesi hâlinde, yatırılan inceleme ücreti başvuru sahibine iade edilir.

b) Ön incelemenin yapılmasından sonra inceletme talebinden vazgeçilmesi hâlinde ya da ön incelemesi yapıldıktan sonra ilgili birime gönderilen ancak komisyonlarca incelenmeye alınmamış eserlerin incelettirilmesinden vazgeçilmesi hâlinde ön inceleme masrafları karşılığı olarak inceleme ücretinin yüzde 10'u kesilir, geri kalan miktar başvuru sahibine iade edilir.

c) İlgili birime intikali sağlanan ve incelenmek üzere komisyonlara verilen ders kitapları ve her türlü eğitim aracının inceletilmesinden vazgeçilmesi talebi dikkate alınmaz.

d) İnceleme komisyonlarınca öğretim programına uygun bulunmayarak başvuru sahibine iadesine karar verilen eserler için yatırılan inceleme ücreti iade edilmez.

e) Ön incelemesi tamamlanmış ders kitabının öğretim programında, Kurulca kitabın yeniden yazımını gerektirecek oranda değişiklik yapılması hâlinde inceletme ücreti kesinti yapılmaksızın başvuru sahibine iade edilir.

 

ALTINCI BÖLÜM

Baskıya Hazır Nüshaların İncelenmesi ve Değerlendirilmesi

Madde 22- Baskıya hazır nüshalar için inceleme komisyonlarınca 100 tam puan üzerinden değerlendirme yapılarak rapor düzenlenir. Türkçe, Dil ve Anlatım ile Türk Edebiyatı alanlarında; “Dil, Anlatım ve Üslup” raporunu alan uzmanları hazırlar. Takım hâlinde başvurusu yapılan baskıya hazır nüshalar da birlikte incelenerek 100 tam puan üzerinden değerlendirilir.

İnceleme sonucunda;

1) 80' den aşağı puan alan eserler, reddedilmiş sayılır ve başvuru sahibine iade edilmek üzere Daire Başkanlığına gönderilir.

2) 80 ila 89.99 (dahil olmak üzere) arasında puan almış eserler;

a) İlgili birim düzeltilmek ve tekrar incelenmek üzere eseri raporlarıyla birlikte Daire Başkanlığına gönderir. Daire Başkanlığı inceleme raporlarını başvuru sahibine iletir. 30 gün içinde tekrar incelenmek üzere Daire Başkanlığına başvurusu yapılmayan eserler reddedilmiş sayılır.

b) Düzeltilerek başvurusu yapılan eserlerin ön incelemesi Daire Başkanlığında yapılarak ilgili birime gönderilir.

Eser ilgili birimde, inceleme sırasına ve komisyon tarafından tespit edilen hataların giderilip giderilmediği ve yeni hataların yapılıp yapılmadığına bakılarak yeniden incelenir ve değerlendirilir.

Düzeltilmek üzere başvuru sahibine gönderilen, tekrar başvurusu yapılan ve bu başvuru sonrasındaki değerlendirmede 90 ve daha yukarı puan alan eserler, inceleme komisyonu raporu ile birlikte Başkanlığa iletilmek üzere Daire Başkanlığına gönderilir.

İhtisas komisyonu, inceleme komisyonu tarafından 90 ve üzerinde puanla değerlendirilen baskıya hazır nüsha ve raporlarını inceler ve rapor hazırlar.

Eser, Projeler ve İnceleme Dairesi Başkanlığı tarafından inceleme raporu ve ihtisas komisyonu raporu ile birlikte Kurula sunulur. Gerekli görülmesi hâlinde ihtisas komisyonu başkanı da Kurulda hazır bulunur. Kurula sunulan eserler, inceleme ve ihtisas komisyonu raporları ile birlikte değerlendirilir. Bir eser, Kurulda uygun bulunur veya bulunmaz.

Kurulca belirlenen tespitlerin yerine getirilmesi şartıyla kabul edilen eserler, ilgili başvuru sahibine iletilmek üzere Daire Başkanlığına gönderilir ve en geç yedi gün içinde bu tespitlerin yerine getirilmesi istenir. Bu tespitler, ihtisas komisyonuna incelettirilerek rapora bağlanır. Tespitlerin belirtilen süre içinde yerine getirilmemesi durumunda eser reddedilmiş sayılır. Kurulca reddedilen eserler başvuru sahibine iletilmek üzere Daire Başkanlığına gönderilir.

c) 90 puanın altında alan eserler ise reddedilmiş sayılır. Baskıya hazır nüsha başvuru sahibine iletilmek üzere Daire Başkanlığına gönderilir.

3) İlk inceleme de eser, 90 ve daha yukarı bir puanla değerlendirilmiş ise İnceleme Komisyonunun raporu ile birlikte Başkanlığa iletilmek üzere Daire Başkanlığına gönderilir.

İhtisas komisyonu İlk incelemede 90 ve daha yukarı puan alan eser ve raporlarını inceleyerek raporunu hazırlar. Eser, inceleme ve ihtisas komisyonu raporları ile birlikte Kurula sunulur. Eser Kurulda uygun bulunur veya bulunmaz. Uygun bulunmayan eserler reddedilmiş sayılır. Düzeltilmek üzere uygun bulunan eserler ise Kurulca tespit edilen hataların başvuru sahibi tarafından on gün içinde düzeltilmesi için Daire Başkanlığına gönderilir. Süresi içinde başvurusu yapılmayan bu eserler reddedilmiş sayılır. Süresi içinde başvuruları yapılan eserler inceleme sırasına bakılmaksızın incelemeye alınır. Kurul tarafından eser için bir defa düzeltme verilir.

Kurulca gerekli görülmesi durumunda eser, ayrı bir komisyonun incelemesi için ilgili birime teslim edilmek üzere Daire Başkanlığına gönderilir. Bu inceleme sonucunda eserin değerlendirilmesine ilişkin puanlama yeniden yapılır.

Ders kitaplarının incelenmesinden komisyon başkanı ve üyeleri sorumludur. İnceleme esas ve usullerine uymadığı, Kurulu veya Başkanlığı eksik veya yanlış bilgilendirdiği, objektif değerlendirme yapmadığı tespit edilen komisyon başkanının ve üyelerinin komisyondaki görevlerine son verilerek haklarında yasal işlem yapılır.

İhtisas komisyonunun baskıya hazır nüsha ve raporu değerlendirme süresi tek eserde en fazla yirmi yedi (27) saat, takım hâlinde alınan eserlerde kırk beş (45) saattir. Eserin ilgilisince düzeltilmesinde ve yeniden incelenmesinde ihtisas komisyonunca hazırlanan rapor esas alınır.

İlgili birimlerce 80 ve üzeri puan almış eserlerin Daire Başkanlığına gönderilmesi, ders kitaplarının görüşüleceği son Kurul toplantısından 10 gün önce durdurulur.

Kurulca Belirlenen Tespitlerin Yerine Getirilmesi Şartı

Madde 23- Kurulda görüşülen eserin bilimsel hata sayısının; eserin sayfa sayısının 1/16'sını geçmemesi hâlinde ve belirtilen tespitlerin yerine getirilmesi şartıyla eser, ders kitabı olarak kabul edilebilir.

Ders Kitaplarının Yayımlanması

Madde 24- Kurulca kabul edilen ders kitaplarının yayımlanması aşağıdaki şekilde yapılır:

a) Kurulca kabul edilen ders kitabının Karara bağlanmış orijinal nüshasının baskısı yapılır. Kitapların baskısı açık, net, renkli, görsel algıyı kolaylaştırıcı, kullanılabilir ve korunabilir nitelikte olur.

b) Beş formayı geçen kitaplara sırt verilir. Sırta kitabın adı ve sınıfı, kitabın ön kapağı üstte ve yatay durumda iken soldan sağa doğru okunabilecek şekilde yazılır.

c) Arka kapakta;

1) Fiyat, Barkod ve ISBN'ye (sağ alt köşede),

2) Sınıf seviyesi dikkate alınarak sağlık, beslenme, trafik ve çevre ile ilgili yazılı ve görsel tasarımlara,

d) İç kapakta;

1) Basıldığı yıla ve yere,

2) Kitabın kabul edildiğine dair Kurul Kararının tarih ve sayısına (Bakanlık Yayınları), genel yayın seri ve dizi numaralarına, telif hakkı, baskı kararı veya onayına ve baskı sayısına

yer verilir.

Ders Kitabı Yerine Kullanılacak Eğitim Araçları

Madde 25- Ders kitabı bulunmaması hâlinde, ilgili birimce ders kitabı yerine kullanılacak eğitim materyali hazırlanır. Bu materyal ders kitaplarını inceleme esas ve usullerine göre incelenir ve Kurulun onayına sunulur. Kurulca onaylanması halinde eğitim aracının süresi alanında ders kitabının Tebliğler Dergisi'nde yayımlanmasına kadar sürer. Bu süre beş yılı geçemez.

 
YEDİNCİ BÖLÜM

Eğitim Araçlarının Başvurusu, İncelenmesi ve Değerlendirilmesi

Başvuru ve İnceleme

Madde 26- Bakanlıkça satın alınacak eğitim araçları için başvuru, iki adet eğitim aracı ile birlikte satın alacak birime yapılır. Eğitim araçlarından yerel düzeyde hibe ve alımlarda Yönetmelikte belirtilen hükümler çerçevesinde, il millî eğitim müdürlüklerince kurulacak komisyonlarca ücretsiz olarak incelenir.

Resmi/ özel kurum, kuruluşlar ve kişilerce eğitim amaçlı etkinliklerde yararlanılmak üzere hazırlatılıp ücretsiz dağıtılması planlanan, proje kapsamında dağıtımı yapılacak olan veya Bakanlık makamınca eğitim-öğretim açısından incelenmesi istenen eğitim araçlarının incelenmesi de ilgili birimlerce ücretsiz yapılır.

İnceleme Esasları

Madde 27- Eğitim araçlarının incelenmesinde aşağıdaki esaslar göz önünde bulundurulur:

a) Şekil Bakımından

1) Kullanılan malzemenin kalitesi ile kâğıdın cinsi, renk ve baskısının göz sağlığı yönünden iyi seçilip seçilmediği,

2) Basılı eserlerde harf ve rakam büyüklüklerinin belirtilen ölçülere uygun olup olmadığı (İlköğretim birinci sınıf için (20), ikinci sınıf için(18), üçüncü sınıf için (14), dördüncü sınıf için(12), beşinci sınıf için(11), daha üst kademeler için ise (10) puntodan küçük harf ve rakam kullanılmamasına özen gösterilir. Resim altı, dipnot ve benzeri yerlerde kullanılan yazılarda istenilen punto kullanılabilir.)

3) Şekil, resim, tablo, fotoğraf, şema, plan, harita, grafik ve benzerlerinin metinleri destekleyici ve tamamlayıcı olup olmadığı ve uygun yerlerde bulunup bulunmadığı,

4) Eğitim aracının kullanılabilir, korunabilir ve ekonomik olup olmadığı

b) İçerik Bakımından

1) Anayasa ve yasalara ters düşüp düşmediği,

2) 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanununda yer alan Türk Millî Eğitiminin Genel Amaçlarında belirtilen “Atatürk İnkılap ve İlkelerine ve Anayasada ifadesini bulan Atatürk Milliyetçiliğine bağlı; Türk milletinin millî, ahlaki, insani, manevi ve kültürel değerlerini benimseyen, koruyan ve geliştiren; ailesini, vatanını, milletini seven ve daima yüceltmeye çalışan; insan haklarına ve Anayasanın başlangıcındaki temel ilkelere dayanan demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti olan Türkiye Cumhuriyeti'ne karşı görev ve sorumluluklarını bilen ve bunları davranış hâline getirmiş yurttaşlar olarak yetiştirmek” hükmüne ve Türk Millî Eğitiminin Temel İlkelerine uygun olup olmadığı,

3) Bilimsel hata bulunup bulunmadığı,

4) Türkçenin doğru, güzel ve etkili kullanılıp kullanılmadığı,

5) Kişi , kurum ve kuruluşları yıpratıcı nitelikte olup olmadığı,

6) Temel insan haklarına aykırılık taşıyıp taşımadığı; cinsiyet, ırk, din, dil, renk, siyasî düşünce, felsefî inanç, mezhep ve benzeri ayrımcılık içerip içermediği,

7) Bilimsel ilke ve yöntemlere uygun olarak hazırlanıp hazırlanmadığı,

8) Reklam niteliğinde öğelere yer verilip verilmediği,

9) Türkçe dışında hazırlanmış olanlarının, Bakanlar Kurulunca Türkiye'de eğitim-öğretimine izin verilen yabancı dillerde hazırlanıp hazırlanmadığı,

10) Estetik, edebî, kültürel ve sosyal değerlere uygun olup olmadığı,

11) Görsel unsurlarının toplumun ortak değerleriyle bağdaşıp bağdaşmadığı,

12) Eğiticilik ve öğreticilik nitelikleri bakımından, hitap ettiği eğitim kurumlarının özel amaçları ile ders programlarını destekleyip desteklemediği ve istenen düzeye uygun olup olmadığı,

13) Eğitim aracının, öğrencilerin eğitim düzeyleri yanında yaş ve bilgi düzeylerine uygun olup olmadığı

yönüyle incelenir ve değerlendirilir. 

İnceleme

Madde 28 - Eğitim aracı, satın alacak birimde kurulacak en az üç alan uzmanı; gerekli hâllerde görsel tasarımcı ve dil uzmanı ile ölçme-değerlendirme, program geliştirme, rehberlik, çocuk gelişimi ve/veya eğitim teknolojisi uzmanlarının da yer aldığı en fazla yedi uzman/öğretmenden oluşan komisyonlarca 27'nci maddede belirtilen hükümlere göre incelenir. Yapılan inceleme sonucuna göre rapor hazırlanır. Hazırlanan raporun sonuç bölümünde;

a) Eğitim aracı, eğitim-öğretim açısından uygundur.

b) Eğitim aracı, eğitim-öğretim açısından uygun değildir.

hükümleri yer alır.

Uygun bulunmayanların bir adedi raporları ile birlikte ilgilisine verilir, diğer evrakıyla birlikte ilgili birimde arşivlenir.

İlgili birim, gerekli görmesi durumunda eğitim aracını yeni bir komisyona inceletebilir. Eğitim aracı hakkında bu komisyonun vereceği karar geçerlidir.

Bakanlığın satın alacağı eğitim araçları için verilen uygunluk onayı sadece bu satın alma için; diğer uygunluk onayları ise iznin verildiği il bazında bir yıldır. 

Eğitim Araçlarının İnceleme Süreleri

Madde 29- Eğitim araçlarının inceleme süresi;

a) Basılı eğitim araçlarından ilköğretime yönelik olanlar için forma başına en fazla 2 saat, ortaöğretime yönelik olanlar için forma başına en fazla 3,

b) CD-ROM ve disketlerden ilköğretime yönelik olanlar için forma başına (her kullanılan 2 MB en fazla bir forma kabul edilerek) en fazla 4,

c) Tablo, slayt, resim ve fotoğraf gibi eğitim araçlarının her biri için 1,

d) Yerküre için 5,

e) Atlasların her bir haritası için 2,

f) Haritaların her biri için 2,

g) Basılı olmayan diğer eğitim araçlarının her biri için 2,

h) Film, film seti ve çizgi filmin her 30 dakikası için 2,

i) Video, kaset (bant) her 30 dakikası için 2,

j) Ses kasetleri (bant) her 30 dakikası için 2,

k) Bunların dışındaki her türlü eğitim araçları için tamamına 5 saat

olarak uygulanır.

Yabancı dilde hazırlanan eğitim araçlarının inceleme sürelerine, yukarıda belirtilen sürelerin en çok iki katı kadar ilave yapılabilir.

Eğitim Araçlarını İnceletme Ücretleri

Madde 30- Baskıya hazır nüshayı inceleyen komisyon, bu nüshalarla birlikte bu Yönergenin 27'inci maddesinde belirtilen esaslara göre ek materyali de inceler. Bu materyal için ayrı bir rapor düzenlenir. Baskıya hazır nüsha, 80'in altında puan almış ise ek materyal incelenmez. 80 ve üstünde puan almış ise materyal de incelenir ve “ Uygun bulundu.” veya “Uygun bulunmadı.” hükümlerinden biri ile değerlendirilir. İnceleme sonucu ne olursa olsun bu materyalin ders kitabı takımının değerlendirilmesinde herhangi bir etkisi olmaz.

Ek materyallerin inceletme ücreti;

a) Basılı eğitim aracının her bir forması için 800,

b) Tablo, slayt, resim ve fotoğraf gibi eğitim araçlarının her biri için 80,

c) Yerküre ve haritaların her biri için 1200,

d) Atlasların her haritası için 600,

e) Disketlerin her biri (Her diskette en fazla iki parça modül “ünite” bulunmalı ve bunlar sıkıştırılmış olmamalıdır.) ile CD ve CD-ROM için 1000,

f) Film, film şeridi ve çizgi filmin her 30 dakikası için 700,

g) Video kasetlerin (bant) her 30 dakikası için 800,

h) Ses kasetlerinin (bant) her 30 dakikası için 400,

ı) Basılı olmayan diğer eğitim araçlarının her biri için 600

gösterge rakamının, o yıl için bütçe kanunu ile tespit edilen (ücretin yatırıldığı tarihteki) memur aylık kat sayısı ile çarpılması suretiyle hesaplanır.

İnceletme ücretinin tamamı Döner Sermaye hesabına makbuz karşılığı yatırılır. 

Süreler

Madde 31- Yönetmelik ve Yönergede geçen süreler resmî yazının başvuru sahibine tebliğini izleyen günden başlar.

 

SEKİZİNCİ BÖLÜM

Yürürlük-Yürütme, Son Hükümler

Yürürlükten Kaldırılan Mevzuat

Madde 32- Nisan 2004 tarih ve 2559 sayılı Tebliğler Dergisi'nde yayımlanan “ Ders Kitaplarında Aranacak Nitelikler ile Yayınevlerinde Aranacak Şartlar, Ders Kitaplarının Hazırlanması, İncelenmesi, Değerlendirilmesi ve Eğitim Araçlarının Seçimine İlişkin Yönerge” yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

Madde 33- Bu Yönerge, onay tarihinden itibaren yürürlüğe girer.

Yürütme

Madde 34- Bu Yönergeyi Millî Eğitim Bakanı yürütür.